Tiếng Nhật · 8 phút đọc · Cập nhật 18/11/2026 · Đội ngũ Ecora

Kính ngữ tiếng Nhật cơ bản ở chỗ làm: 3 loại và 15 động từ hay dùng

Ở công ty Nhật, nói đúng ngữ pháp chưa đủ: bạn cần nói đúng mức lịch sự với từng người. Kính ngữ (敬語) thường là phần khiến người đi làm lo lắng nhất, nhưng phần dùng hằng ngày lại khá gọn nếu học theo tình huống.

Ba loại kính ngữ chính

Quy tắc nhớ nhanh: hành động của "họ" → tôn kính; hành động của "mình" (và người công ty mình khi nói với khách) → khiêm nhường.

  • Thể lịch sự (丁寧語): đuôi です・ます. Dùng với người không thân, khách, cấp trên — đây là mức tối thiểu ở chỗ làm.
  • Tôn kính ngữ (尊敬語): nâng hành động của người khác (khách hàng, cấp trên). Ví dụ: 社長がいらっしゃいます (Giám đốc đến).
  • Khiêm nhường ngữ (謙譲語): hạ hành động của mình hoặc người trong công ty mình khi nói với người ngoài. Ví dụ: 私が伺います (Tôi xin đến).

Bảng động từ đặc biệt hay dùng

Động từ không có dạng đặc biệt thì dùng khuôn: tôn kính お+động từ thể ます bỏ ます+になる (お待ちになる); khiêm nhường お/ご+động từ+する (お持ちします, ご連絡します).

ThườngTôn kính (người khác)Khiêm nhường (mình)
行く・来る (đi, đến)いらっしゃる参る・伺う
いる (ở)いらっしゃるおる
言う (nói)おっしゃる申す・申し上げる
食べる・飲む (ăn, uống)召し上がるいただく
見る (xem)ご覧になる拝見する
する (làm)なさるいたす
知っている (biết)ご存じだ存じている
もらう (nhận)—いただく

Những câu dùng mỗi ngày ở công ty

  • Báo cáo – liên lạc – trao đổi (報連相): 「〇〇の件でご報告があります」「少々よろしいでしょうか」.
  • Nhận việc: 「承知しました」 (lịch sự hơn 「わかりました」 với cấp trên, khách hàng).
  • Xin lỗi khi chậm: 「遅くなって申し訳ありません」.
  • Nghe điện thoại: 「お電話ありがとうございます。〇〇でございます」.

Lỗi người Việt hay mắc

Dạy rõ cách dùng ngôn ngữ theo tình huống (nhờ, từ chối, xin lỗi) có hiệu quả đã được nghiên cứu (E-35); cách nhanh nhất là tập theo kịch bản thật ở nơi làm việc của bạn (E-55).

  • Dùng tôn kính ngữ cho hành động của chính mình: ✗ 私がいらっしゃいます → 私が参ります.
  • Dùng tôn kính khi nói về sếp mình với khách hàng: với khách, gọi sếp mình không kèm さん và dùng khiêm nhường: 「部長の田中は席を外しております」.
  • Chồng kính ngữ quá mức (二重敬語) như 「おっしゃられる」 — chỉ cần 「おっしゃる」.

Câu hỏi thường gặp

Mới học N5 có cần học kính ngữ không?

Ở N5 chỉ cần thể です・ます. Tôn kính và khiêm nhường thường xuất hiện từ N4–N3, nhưng nếu bạn sắp đi làm ở công ty Nhật, nên học sớm các câu cố định ở trên.

Nói sai kính ngữ có bị coi là bất lịch sự không?

Người Nhật thường thông cảm với người nước ngoài. Lỗi đáng tránh nhất là dùng tôn kính cho bản thân hoặc nói thể thường với khách hàng.

Luyện kính ngữ thế nào cho nhanh?

Luyện theo kịch bản: báo cáo với sếp, gọi điện cho khách, xin nghỉ phép. Nói to, ghi âm, so với câu mẫu và sửa từng chỗ.

Đọc tiếp

Nguồn nghiên cứu

  • E-35: Taguchi 2015; Plonsky & Zhuang 2019 — dạy ngữ dụng (nhờ, từ chối, xin lỗi…) có hiệu quả
  • E-55: Cục Văn hoá Nhật Bản, 敬語の指針 2007; khảo sát doanh nghiệp — kính ngữ và lỗi ứng xử nơi làm việc